Vogels in de tuin
| Inleiding | |
| Algemeen | |
| Voedsel | |
| Drinkwater | |
| Onderdak | |
| Extra tips | |
| 20 Tuinvogels (foto's) | |
| Conclusie | |
| Bronnen en referenties |
Inleiding
Vogels zijn in de tuin vaak graag geziene gasten. Ze voegen iets natuurlijks aan uw tuin toe, zingen het hoogste lied, zijn interessant om naar te kijken en brengen een stukje gezelligheid met zich mee. Leer hoe u meer vogels in de tuin kunt krijgen, want zeg eens eerlijk... zou u zich een tuin zonder vogels kunnen voorstellen?
Algemeen
We dromen allemaal weleens over hoe geweldig het zou zijn om te kunnen vliegen als een vogel, om de vrijheid te ervaren en de wereld eens door de ogen van een vogel te kunnen bekijken. Dat is eigenlijk precies wat u moet doen om succesvol een vogelvriendelijke tuin aan te leggen; kijk door de ogen van een vogel! Net als de mens heeft een vogel basisbehoeften, dat zijn de behoeften die een organisme minimaal nodig heeft om te kunnen overleven. De drie basisbehoeften van een vogel zullen we achtereenvolgens bespreken; voedsel, drinkwater en onderdak.
Al vanaf 2,- per maand helpt u mee de natuur te beschermen! |
^ Top
Voedsel
Het bestaan van een vogel is betrekkelijk eenvoudig. Het overgrote deel van de tijd zijn ze bezig met het zoeken naar voedsel. Vanzelfsprekend zou dit erop wijzen dat er vogels bij u in de tuin waarneembaar zullen zijn, wanneer er voldoende voedsel aanwezig is. Hierbij moet een onderscheid worden gemaakt tussen twee typen van voedselaanbieding:
Niet van nature aanwezig voedsel (bijvoeren)
Wanneer we het hebben over de populaire vetbollen, pindasnoeren en met zaden gevulde voederhuisjes (het niet van nature aanwezige voedsel), dan hebben we het over bijvoeren. Veel mensen denken dat er wel vogels in de tuin komen als er voedsel wordt aangeboden in de vorm van niet van nature aanwezige producten. Dit is een juiste gedachte, vogels komen hier inderdaad op af. Er is echter één groot bezwaar met betrekking tot het bijvoeren, want zodra u stelselmatig bijvoert zullen de vogels gewend raken aan deze, voor hen onnatuurlijke, voedselbron. Het gevolg daarvan is dat de vogels er op ingesteld raken en zelfstandigheid verliezen. Als de voedselbron plots wegvalt is de kans groot dat de vogels niet meer in staat zijn om zelfstandig voldoende voedsel te vinden en een hongerdood zullen sterven. Dit is uiteraard niet bevorderlijk voor de vogelpopulatie.
's Winters kunt u de vogels wel bijvoeren, doe dit echter alleen als het zodanig vriest dat de grond bevroren is. Zeker als dit het geval is voor een langere periode, dan zijn de vogels gebaat bij een extraatje van de mens en kunt u gerust bijvoeren. Voor de vogels is het bij flinke vorst namelijk erg moeilijk voldoende voedsel te vinden. Als er in de winter geen bessen en zaden meer aan de planten zitten en de grond diepgevroren is, is het voor de vogels prettig als ze een handje worden geholpen.
Bijvoeren mag 's winters dus gerust, maar doe het bewust!
Van nature aanwezig voedsel
Natuurlijk voedsel voor vogels bestaat voor een deel uit insecten en is verder afkomstig van diverse planten. Vogels doen zich tegoed aan zaden, bessen en kleine organismen. Het beste kunt u dus planten in uw tuin zetten die bessen of zaden dragen. Denk daarbij aan: Lijsterbes, Meidoorn, Zuurbes, Hulst of Vlier. Dit is de eerste stap in het creëren van een vogelparadijsje in uw tuin. Het voedsel is aanwezig, de vogels weten uw tuin te vinden en weten dat er iets te halen valt. Maar als u alleen voedsel aanbiedt is uw tuin voor vogels vergelijkbaar met een wegrestaurant; even eten en weer vertrekken. Er is dus meer nodig dan alleen voedsel. ^ Top |
Drinkwater
Voor de mens is drinkwater van levensbelang, voor vogels geldt dat evenzeer. Om uw tuin nog aangenamer te maken voor vogels kunt u een vogeldrinkplaats in uw tuin inrichten. Hoe maakt u nu op een eenvoudige en goedkope wijze een vogeldrinkplaats in uw tuin? Een suggestie:
Een eenvoudige vogeldrinkplaats van een autoband
1 - Zorg voor een oude autoband
2 - Snijd de band zo door midden dat er twee goten ontstaan
3 - Kies een geschikte, veilige en vogelvriendelijke plaats in de tuin
4 - Plaats de halve autoband op de aarde en vul de goot met fris water
5 - Werp wat aarde op om de zijkant van de band te verbergen
6 - Beplant het gat in het midden met, voor vogels, aantrekkelijke planten
7 - De drinkplaats is gereed. Nu nog wachten op de vogels en dan genieten van al dat badplezier!
In de winter kunt u de vogeldrinkplaats af sluiten met de andere helft van de autoband. Zo voorkomt u dat vogels er in zullen gaan baden en zodoende zullen bevriezen. Als de drinkbak in de winter eenmaal afgesloten is dan kunt u een alternatief aanbieden voor de vogels. In dagen van vorst, maar zonder sneeuw doet wat geschaafd ijs heel wat goed.
Er zijn natuurlijk ook allerlei kant en klare drinkplaatsen en waterpartijen te koop. Deze voldoen vaak ook prima. De keus is aan u, de vogel zal het om het even zijn of er gedronken wordt uit een staande drinkplaats van marmer of een halve autoband.
^ Top
Onderdak
Het aanbieden van drinkwater is voor de vogels aangenaam, ze zullen uw tuin vaker en langer bezoeken. Maar zonder afdoende en geschikt onderdak zullen ze uw tuin, welke al aardig vogelvriendelijk is, ook weer verlaten. U biedt vogels goed onderdak wanneer u zorgt voor een aantal belangrijke dingen:
Nestkasten
Een nestkast is niet zomaar geschikt voor alle vogelsoorten. Alleen de zogenoemde "holenbroeders" zullen van nestkasten gebruik maken. De niet-holenbroeders maken liever een nest op een beschutte plek in de vegetatie. Bijna elke soort holenbroeder heeft zijn voorkeur voor een bepaald type nestkast. Belangrijk hierbij is vooral de invliegopening. Er talloze zijn nestkasten beschikbaar met allerlei verschillende invliegopeningen, die geschikt zijn voor verschillende soorten vogels. |
|
Beplanting als nestelplaats
De holenbroeders zijn met de nestkasten van onderdak voorzien. Om ervoor te zorgen dat de niet-holenbroeders óók in uw tuin terecht kunnen, zou u planten kunnen aanschaffen waarin vogels graag broeden. Bijvoorbeeld: Vogelkers, Forsynthia, Sneeuwbes, Sneeuwbal, diverse Sparrensoorten, Jeneverbes en Spiraea.
|
U kunt ook denken aan een groene haag. U slaat dan twee vliegen in een klap; geschikte broedgelegenheid voor vogels en een natuurlijke en groene erfafscheiding. Geschikt als haag en broedplaats zijn ondermeer: Berberissoorten, Hagendoorn, Boksdoorn, Haagbeuk, Liguster, Thuja, Spar en Beuk. |
Populaire nestelplaatsen
Door de bebouwing in ons land zijn er steeds minder natuurlijke nestgelegenheden voor de vogels. Om ervoor te zorgen dat we de vogels weer optimaal de ruimte geven om te nestelen is het nodig dat de populaire nestelplaatsen zoveel mogelijk behouden blijven. Een aantal populaire nestelplaatsten zijn:
Tegen een begroeide muur
Een muur die begroeid is met klimplanten vormt een goede nestelplaats. Het liefst nestelen vogels op deze plaats wanneer de plant die tegen de muur groeit groenblijvend is. Klimop is een goede optie, maar beschadigt vaak het metselwerk met de hechtwortels. Andere planten zijn minder schadelijk voor het metselwerk, maar zijn vaak niet groenblijvend.
Onder de eerste rij dakpannen
Veel mussen en zwaluwen vinden het onder de eerste rij dakpannen goed toeven. Bij veel nieuwbouwhuizen is er echter een barrière geplaatst om uw huis opperbest te isoleren. Hierdoor kunnen vogels dus niet meer onder de dakpannen nestelen. Deze barrière is lastig of zelfs onmogelijk te verwijderen. Om het verlies aan nestelplaatsen te compenseren kunt u aan de gevel enkele nestkasten bevestigen. Doe dit bij voorkeur zo dicht mogelijk onder het dak.
Vlak onder de dakrand
Bij huizen met platte daken zit vaak een brede dakrand die ver voor de eigenlijke gevel uitsteekt, dit is een populaire nestelplaats voor zwaluwen. Zij maken hun "buidelnestjes" onder de dakrand en vliegen af en aan om hun jongen te voeden. Zwaluwen komen overal in Nederland voor en het is dus goed mogelijk dat ze zich bij u onder de dakrand vestigen of misschien wel in de carport (uitermate geschikt).
^ Top
Extra tips
Hier volgen enkele extra tips voor een tot in de puntjes verzorgd vogelparadijsje.
1. Maak beplanting niet te dicht en bescherm zo de vogels tegen katten.
2. Bescherm vogels tegen katten door spijkerbanden om boomstammen te plaatsen.
3. Bescherm vogels tegen doodvliegen door ramen deels te beplakken met raamfolie of decoraties.
4. Biedt vogels eens fruit aan zoals een stuk appel, peer of abrikoos.
5. Leg een stofbad aan in uw tuin. Een halve vierkante meter onbeplante, fijne zandgrond is al prima.
6. Naaldhout is populair bij vogels als nestplaats, plaats dus ook naaldhout in uw tuin.
7. Laat afgevallen bladeren liggen, vogels vinden er veel natuurlijk voedsel tussen en egels kunnen er schuilen.
8. Geef ratten en muizen geen kans door op de grond gevallen voer netjes op te ruimen.
^ Top
20 Tuinvogels (foto's)
Boomklever |
Boomkruiper |
Ekster |
Goudvink |
![]() |
![]() |
![]() |
![]() |
Groenling |
Grote Bonte Specht |
Heggemus |
Houtduif |
![]() |
![]() |
![]() |
![]() |
Huismus |
Kauw |
Koolmees |
Merel |
![]() |
![]() |
![]() |
![]() |
Pimpelmees |
Roodborst |
Spreeuw |
Staartmees |
![]() |
![]() |
![]() |
![]() |
Turkse Tortel |
Vink |
Winterkoning |
Zanglijster |
![]() |
![]() |
![]() |
![]() |
Op alle bovenstaande foto's is
de volgende licentie van toepassing! |
|||
^ Top
Conclusie
Het maken van een vogelvriendelijke tuin is een plezierige bezigheid. Iedereen kan het en als u door de ogen van een vogel naar uw tuin kijkt, dan gaat het des te gemakkelijker! Zorg voor voedsel, onderdak en drinkwater en houd de tips uit dit artikel in uw hoofd bij het inrichten van uw tuin. U zult dan al snel kunnen genieten van een tuin vol vogels!
Bronnen en referenties
1. Vogelbescherming Nederland - Tuinvogels
2. SOVON - Vogelonderzoek






















